ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ:
Αρχαία Κωμωδία. Κωμωδιογράφος συγχρονος του Αριστοφάνη.
Πήρε την νίκη τέσσερεις φορές στα Διονύσια, τα έτη 439, 435, 394, και 390π.Χ., ενώ στα Λήναια νίκησε δύο φορές, το 435 και 424π.Χ.
Την νίκη του 394 κέρδισε με το έργο «Διόνυσος», ενώ με το «Υλοφόροι» κέρδισε στα Λήναια του 424π.Χ.
Τα αποσπάσματα που σώζωνται είναι από τα δύο παραπάνω έργα και από τα «Αδμητος» , «Βοηθοί» και «Γόητες»
ΕΡΓΑ: (σωζώμενοι τίτλοι) -Άδμητος, -Βοηθοί, -Γόητες, -Διόνυσος, -Υλοφόροι
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα 5ος ΑΙΩΝΑΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα 5ος ΑΙΩΝΑΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Τρίτη 8 Οκτωβρίου 2013
ΑΡΙΣΤΕΙΑΣ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ:
Τραγικός ποιητής, γιός του Πρατίνα, με καταγωγή από τον Φλιούντα , ήκμασε κατά τον 5ο αιώνα.
Σύμφωνα με την υπόθεση των «Επτά επί Θήβας» του Αισχύλου, ο Αριστίας κέρδισε τη δεύτερη νίκη στα 476π.Χ., με τα έργα «Περσεύς», « ο Τάνταλος» και το σατυρικό δράμα «Παλαισταί».
Σύμφωνα με τη μαρτυρία ενός παπύρου που βρέθηκε πρόσφατα [Οx.Pap.2256], τα έργα αυτά ήταν έργα του πατέρα του.
Μας είναι γνωστοί επτά τίτλοι έργων του ,συμπεριλαμβανομένων και των αμφισβητούμενων.
ΕΡΓΑ: (σωζώμενοι τίτλοι) -«Περσεύς» , -«Τάνταλος» , -«Κύκλωψ» και τα σατυρικά δράματα -«Ανταίος» , -«Κήρες» , -«Ορφεύς» , -Παλαισταί».
Τραγικός ποιητής, γιός του Πρατίνα, με καταγωγή από τον Φλιούντα , ήκμασε κατά τον 5ο αιώνα.
Σύμφωνα με την υπόθεση των «Επτά επί Θήβας» του Αισχύλου, ο Αριστίας κέρδισε τη δεύτερη νίκη στα 476π.Χ., με τα έργα «Περσεύς», « ο Τάνταλος» και το σατυρικό δράμα «Παλαισταί».
Σύμφωνα με τη μαρτυρία ενός παπύρου που βρέθηκε πρόσφατα [Οx.Pap.2256], τα έργα αυτά ήταν έργα του πατέρα του.
Μας είναι γνωστοί επτά τίτλοι έργων του ,συμπεριλαμβανομένων και των αμφισβητούμενων.
ΕΡΓΑ: (σωζώμενοι τίτλοι) -«Περσεύς» , -«Τάνταλος» , -«Κύκλωψ» και τα σατυρικά δράματα -«Ανταίος» , -«Κήρες» , -«Ορφεύς» , -Παλαισταί».
Παρασκευή 27 Σεπτεμβρίου 2013
ΑΜΕΙΨΙΑΣ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ:
Αρχαία κωμωδία. Κωμικός ποιητής. Ηταν σύγχρονος με τον Αριστοφάνη.
Εχουν σωθεί ελάχιστα μικρά αποσπάσματα. Το 423π.Χ., παρουσίασε τον «Κόννο», μια κωμωδία όπου διακωμωδούσε τον δάσκαλό του τον μουσικό Κόννο και τον Σωκράτη. Στον ίδιο αγώνα παρουσίασε ο Αριστοφάνης τις «Νεφέλες», ένα έργο που διακωμωδούσε επίσης τον Σωκράτη, ενώ νικητής ήρθε ο Κρατίνος με την «Πυτίνη».
Ο Αμειψίας στα Διονύσια του 414, νίκησε με τους «Κωμαστές».
ΕΡΓΑ:[σωζώμενοι τίτλοι]: 1. Αποκοτταβίζοντες, 2. Κατεσθίων, 3. Κόννος, 4. Κωμαστές, 5. Μοίχοι, 6. Σαπφώ, 7. Σφενδόνη.
Αρχαία κωμωδία. Κωμικός ποιητής. Ηταν σύγχρονος με τον Αριστοφάνη.
Εχουν σωθεί ελάχιστα μικρά αποσπάσματα. Το 423π.Χ., παρουσίασε τον «Κόννο», μια κωμωδία όπου διακωμωδούσε τον δάσκαλό του τον μουσικό Κόννο και τον Σωκράτη. Στον ίδιο αγώνα παρουσίασε ο Αριστοφάνης τις «Νεφέλες», ένα έργο που διακωμωδούσε επίσης τον Σωκράτη, ενώ νικητής ήρθε ο Κρατίνος με την «Πυτίνη».
Ο Αμειψίας στα Διονύσια του 414, νίκησε με τους «Κωμαστές».
ΕΡΓΑ:[σωζώμενοι τίτλοι]: 1. Αποκοτταβίζοντες, 2. Κατεσθίων, 3. Κόννος, 4. Κωμαστές, 5. Μοίχοι, 6. Σαπφώ, 7. Σφενδόνη.
Τρίτη 19 Απριλίου 2011
Κραπάταλοι
Του Φερεκράτη
Γενικές-ιστορικές πληροφορίες: στο θέμα παρουσιάζεται ένα ταξίδι στον Κάτω κόσμο.
Γενικές-ιστορικές πληροφορίες: στο θέμα παρουσιάζεται ένα ταξίδι στον Κάτω κόσμο.
ΦΕΡΕΚΡΑΤΗΣ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ:
Αρχαία Κωμωδία.Κωμικός ποιητής,που πρωτύτερα υπήρξε υποκριτής,και έζησε στα τέλη του 5ου π.Χ. αιώνα.Σύμφωνα με τον Σουίδα,είχε λάβει μέρος στις εκστρατείες του Αλεξάνδρου.
Ο Φερεκράτης στα έργα του έθιξε θέματα που φορούσαν στην κοινωνία της εποχής του ,αλλά και την πολυπόθητη από όλους ειρήνη.Εδωσε ακόμη το όνομά του σε ένα μέτρο ,το «φερεκράτειο», χωρίς όμως να είναι γνωστό εάν εκείνος το δημιούργησε ή απλως το χρησιμοποιούσε.
Από την πλοκή ,καθώς και τους χαρακτήρες των έργων του, θεωρήται πρόδρομος της μέσης και της νέας κωμωδίας. Τα έργα του «Κοριαννώ» , «Πεταλήν» και «Θάλατταν» [χαμένα], έχουν ονόματα από εταίρες.
Αποδίδονται σ’ αυτόν δεκοχτώ τίτλοι έργων, αν και ήδη οι αλεξανδρινοί είχαν αμφιβολίες για κάποιους απ’ αυτούς.
ΕΡΓΑ:[σωζώμενοι τίτλοι]:1.Αγριοι, 2.Θάλατταν , 3.Κραπάταλοι , 4.Κοριαννώ , 5.Μεταλλείς , 6.Πεταλήν, 7.Χίρων.
Αρχαία Κωμωδία.Κωμικός ποιητής,που πρωτύτερα υπήρξε υποκριτής,και έζησε στα τέλη του 5ου π.Χ. αιώνα.Σύμφωνα με τον Σουίδα,είχε λάβει μέρος στις εκστρατείες του Αλεξάνδρου.
Ο Φερεκράτης στα έργα του έθιξε θέματα που φορούσαν στην κοινωνία της εποχής του ,αλλά και την πολυπόθητη από όλους ειρήνη.Εδωσε ακόμη το όνομά του σε ένα μέτρο ,το «φερεκράτειο», χωρίς όμως να είναι γνωστό εάν εκείνος το δημιούργησε ή απλως το χρησιμοποιούσε.
Από την πλοκή ,καθώς και τους χαρακτήρες των έργων του, θεωρήται πρόδρομος της μέσης και της νέας κωμωδίας. Τα έργα του «Κοριαννώ» , «Πεταλήν» και «Θάλατταν» [χαμένα], έχουν ονόματα από εταίρες.
Αποδίδονται σ’ αυτόν δεκοχτώ τίτλοι έργων, αν και ήδη οι αλεξανδρινοί είχαν αμφιβολίες για κάποιους απ’ αυτούς.
ΕΡΓΑ:[σωζώμενοι τίτλοι]:1.Αγριοι, 2.Θάλατταν , 3.Κραπάταλοι , 4.Κοριαννώ , 5.Μεταλλείς , 6.Πεταλήν, 7.Χίρων.
ΦΙΛΟΞΕΝΟΣ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ:
Διθυραμβοποιός από τα Κύθηρα,γεννημένος ,σύμφωνα με το Πάριο Μάρμαρο, στα 435/34π.Χ.Παιδί ακόμη, έγινε δούλος στην Σπάρτη, αλλά τον απελευθέρωσε και τον ανέθρεψε κάποιος Αγεσύλος.Υπήρξε μαθητής του Μελανιππίδη.Η ζωή του σύμφωνα με τις διηγήσεις ,υπήρξε έντονα περιπετειώδης,έζησε στην Σπάρτη, στις Συρακούσες, στον Τάραντα, στην Αθήνα και άλλα μέρη.Εκανε περιοδίες διαδίδοντας τους διθυράμβους του.Πέθανε στα 380/79π.Χ.
Διθυραμβοποιός από τα Κύθηρα,γεννημένος ,σύμφωνα με το Πάριο Μάρμαρο, στα 435/34π.Χ.Παιδί ακόμη, έγινε δούλος στην Σπάρτη, αλλά τον απελευθέρωσε και τον ανέθρεψε κάποιος Αγεσύλος.Υπήρξε μαθητής του Μελανιππίδη.Η ζωή του σύμφωνα με τις διηγήσεις ,υπήρξε έντονα περιπετειώδης,έζησε στην Σπάρτη, στις Συρακούσες, στον Τάραντα, στην Αθήνα και άλλα μέρη.Εκανε περιοδίες διαδίδοντας τους διθυράμβους του.Πέθανε στα 380/79π.Χ.
ΦΙΛΩΝΙΔΗΣ
Αρχαία Κωμωδία.Κωμικός ποιητής, του 5ουπ.Χ.αιώνα,από την Αθήνα.Ασχολούνταν ακόμη με την διεύθυνση του χορού και την σκηνοθεσία.
Ο Σουίδας αναφέρει ως έργα του :Απήνη , Κοθόρνοι , Φιλέταιροι.
Ο Σουίδας αναφέρει ως έργα του :Απήνη , Κοθόρνοι , Φιλέταιροι.
ΦΡΥΝΙΧΟΣ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ:
Ενας από τους αρχαιότερους τραγικούς ποιητές ,γιός του Πολυφράσμονα.Τα θέματα των τραγωδιών του τα ξανασυναντούμε στην μετέπειτα τραγωδία, όπως συμβαίνει με τους τίτλους «Αιγύπτιοι» , «Δαναϊδες», που είναι όμοιοι με τα δύο χαμένα έργα της τριλογίας εκέινης του Αισχύλου απ’ όπου σώζωνται οι «Ικέτιδες».
Ο Φρύνιχος ήταν εκείνος που προσπάθησε να εισαγάγει στα θέματα των έργων του την σύγχρονη ιστορία.Αυτό του κόστισε ένα πρόστιμο χιλίων δραχμών ,για το έργο του «Μιλήτου Άλωσις», καθώς και την απαγόρευση του έργου.Σύμφωνα με πληροφορίες του Ηροδοτου ,όταν οι Αθηναίοι παρακολούθησαν την παράσταση του έργου,ξέσπασαν σε δάκρυα μπροστα στην αναπαράσταση της θλιβερής καταστροφής της Μιλήτου.Η Μίλητος καταστράφηκε στα 494π.Χ. ,όταν οι Ιωνες της Μ.Ασίας ηττήθηκαν από τους Πέρσες.Το έργο του Φρυνίχου πρέπει να παραδόθηκε στα 493-92,αναβιώνοντας στην μνήμη των Αθηναίων ένα τόσο πρόσφατο καταστροφικό γεγονός ,για το οποίο είχαν κι οι ίδιοι τις ευθύνες τους,πράγμα που τους λύπησε αλλά συνάμα τους ενόχλησε.
Μια μαρτυρία από τον Βίο του Θεμιστοκλή, αναφέρει μια νίκη του Φρυνίχου στα 476π.Χ., όπου χορηγός ήταν ο Θεμιστοκλής και η τραγωδία ,πιθανότατα ,οι «Φοίνισσες»,έργο που παρουσίασε μετά τις νίκες των Ελλήνων στο Μαραθώνα και την Σαλαμίνα.Αργότερα ο Αισχύλος θα χρησιμοποιήσει το ίδιο θέμα στους «Πέρσες».
Σύμφωνα με τον Σουίδα ,πρώτος ο Φρύνιχος εισήγαγε τους γυναικείους χαρακτήρες και το τετράμετρο. Εκτός από την νίκη του 476 που αναφέρεται στον Βίο του θεμιστοκλή του Πλουτάρχου,το λεξικό σούδα μιλά για ακόμη μια νίκη του ,πίθανότατα η πρώτη του , στην 67η Ολυμπιάδα [511-508].
ΕΡΓΑ:[σωζώμενοι τίτλοι]:Αιγύπτιοι , Ακταίων , Αλκηστις , Ανταίος ή Λίβυες , Πέρσαι ή Δικαιοι ή Σύνθωκοι
Ενας από τους αρχαιότερους τραγικούς ποιητές ,γιός του Πολυφράσμονα.Τα θέματα των τραγωδιών του τα ξανασυναντούμε στην μετέπειτα τραγωδία, όπως συμβαίνει με τους τίτλους «Αιγύπτιοι» , «Δαναϊδες», που είναι όμοιοι με τα δύο χαμένα έργα της τριλογίας εκέινης του Αισχύλου απ’ όπου σώζωνται οι «Ικέτιδες».
Ο Φρύνιχος ήταν εκείνος που προσπάθησε να εισαγάγει στα θέματα των έργων του την σύγχρονη ιστορία.Αυτό του κόστισε ένα πρόστιμο χιλίων δραχμών ,για το έργο του «Μιλήτου Άλωσις», καθώς και την απαγόρευση του έργου.Σύμφωνα με πληροφορίες του Ηροδοτου ,όταν οι Αθηναίοι παρακολούθησαν την παράσταση του έργου,ξέσπασαν σε δάκρυα μπροστα στην αναπαράσταση της θλιβερής καταστροφής της Μιλήτου.Η Μίλητος καταστράφηκε στα 494π.Χ. ,όταν οι Ιωνες της Μ.Ασίας ηττήθηκαν από τους Πέρσες.Το έργο του Φρυνίχου πρέπει να παραδόθηκε στα 493-92,αναβιώνοντας στην μνήμη των Αθηναίων ένα τόσο πρόσφατο καταστροφικό γεγονός ,για το οποίο είχαν κι οι ίδιοι τις ευθύνες τους,πράγμα που τους λύπησε αλλά συνάμα τους ενόχλησε.
Μια μαρτυρία από τον Βίο του Θεμιστοκλή, αναφέρει μια νίκη του Φρυνίχου στα 476π.Χ., όπου χορηγός ήταν ο Θεμιστοκλής και η τραγωδία ,πιθανότατα ,οι «Φοίνισσες»,έργο που παρουσίασε μετά τις νίκες των Ελλήνων στο Μαραθώνα και την Σαλαμίνα.Αργότερα ο Αισχύλος θα χρησιμοποιήσει το ίδιο θέμα στους «Πέρσες».
Σύμφωνα με τον Σουίδα ,πρώτος ο Φρύνιχος εισήγαγε τους γυναικείους χαρακτήρες και το τετράμετρο. Εκτός από την νίκη του 476 που αναφέρεται στον Βίο του θεμιστοκλή του Πλουτάρχου,το λεξικό σούδα μιλά για ακόμη μια νίκη του ,πίθανότατα η πρώτη του , στην 67η Ολυμπιάδα [511-508].
ΕΡΓΑ:[σωζώμενοι τίτλοι]:Αιγύπτιοι , Ακταίων , Αλκηστις , Ανταίος ή Λίβυες , Πέρσαι ή Δικαιοι ή Σύνθωκοι
Μονότροπος
Του Φρύνιχου
Γενικές-ιστορικές πληροφορίες:Ο ήρωας του έργου είναι ο Μονόχνωτος, ένας παράξενος, δυστυχής, μισάνθρωπος, ένα θέμα που χρησιμοποίησαν πολλοί.
Γενικές-ιστορικές πληροφορίες:Ο ήρωας του έργου είναι ο Μονόχνωτος, ένας παράξενος, δυστυχής, μισάνθρωπος, ένα θέμα που χρησιμοποίησαν πολλοί.
ΦΡΥΝΙΧΟΣ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ:
Αρχαία Κωμωδία.Κωμικός ποιητής, στα 414π.Χ.,διαγωνίστηκε με τον Αριστοφάνη και ήρθε τρίτος.με το έργο Μονότροπος, ενώ ο Αριστοφάνης με τους Ορνιθες.Στα Ληναια του 405π.Χ.,πήρε τη δεύτερη νίκη με τις Μούσες του.
Ο Σουίδας αναφέρει έντεκα τίτλους του.
ΕΡΓΑ: Μονότροπος, Μούσες
Αρχαία Κωμωδία.Κωμικός ποιητής, στα 414π.Χ.,διαγωνίστηκε με τον Αριστοφάνη και ήρθε τρίτος.με το έργο Μονότροπος, ενώ ο Αριστοφάνης με τους Ορνιθες.Στα Ληναια του 405π.Χ.,πήρε τη δεύτερη νίκη με τις Μούσες του.
Ο Σουίδας αναφέρει έντεκα τίτλους του.
ΕΡΓΑ: Μονότροπος, Μούσες
ΧΙΩΝΙΔΗΣ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ:
Αρχαία Κωμωδία.Κωμικός ποιητής, αρχαιότερος από τον Μάγνητα.Υπήρξε νικήτής στον πρώτο διαγωνισμό κωμωδίας στα Διονύσια του 487π.Χ.
Αρχαία Κωμωδία.Κωμικός ποιητής, αρχαιότερος από τον Μάγνητα.Υπήρξε νικήτής στον πρώτο διαγωνισμό κωμωδίας στα Διονύσια του 487π.Χ.
ΧΟΙΡΙΛΟΣ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ:
Τραγικός ποιητής από την Αθήνα.Εμφανίζεται πρώτη φορά σε δραματικό αγώνα στα 523π.Χ.Ο Σουίδας αναφέρει πως στα 468π.Χ. διαγωνίστηκε με τον Σοφοκλή, πως έγραψε 160 δράματα και είχε δεκατρείς νίκες.
Η μοναδική γνωστη του τραγωδία, είναι η Αλόπη.
Τραγικός ποιητής από την Αθήνα.Εμφανίζεται πρώτη φορά σε δραματικό αγώνα στα 523π.Χ.Ο Σουίδας αναφέρει πως στα 468π.Χ. διαγωνίστηκε με τον Σοφοκλή, πως έγραψε 160 δράματα και είχε δεκατρείς νίκες.
Η μοναδική γνωστη του τραγωδία, είναι η Αλόπη.
Παρασκευή 8 Απριλίου 2011
5ος ΑΙΩΝΑΣ - Δ
Η γένεση της τραγωδίας, αλλά και η αρχή της κωμωδίας, τα στοιχεία δηλαδή που οδήγησαν στην δημιουργία του αρχαιοελληνικού δράματος, είναι ένα θέμα που απασχόλησε έντονα τους μελετητές,ήδη από τους αλεξανδρινούς χρόνους.
Οι χοροί και οι τελετές των πρωτόγονων λαών, είναι σίγουρα στοιχεία που τοποθετούνται στη βάση της γέννησης του δράματος, όμως εκδηλώσεις τέτοιου είδους εντοπίζονται σε πολλους λαούς, αλλά πουθενα δεν οδηγήθηκαν σε έργο δραματικής τέχνης όπως στην αρχαία Ελλάδα.
Ο Αριστοτέλης συνδέει την αρχή του διαλογικού στοιχείου με την εμφάνιση του κανονάρχου*12, αλλά και με το Σατυρικόν, που αποτελεί την προϊστορία του σατυρικού δράματος*13, ενώ άλλες πηγές αναφέρουν τον Αρίωνα, -ο οποίος έκανε μετατροπές στο οργιαστικό τραγούδι του Διονύσου, τον διθύραμβο-, ως «ευρετήν του τραγικού τρόπου».Το σατυρικό δράμα, αλλά και ο διθύραμβος βρίσκονται σε στενή σχέση με τη λατρεία του Διονύσου.
Αφιερωμένες στο θεό, γίνονταν στην Αθήνα, τέσσερεις γιορτές:
Τα Κατ’ Αγρούς Διονύσια [ή Μικρά Διονύσια], που λάμβαναν χώρα κατά τον μήνα *14 Ποσειδεώνα [Δεκέμβριος-Ιανουάριος].
Τα Λήναια, κατά τον μήνα Γαμηλιώνα [Ιανουάριος-Φεβρουάριος].
Τα Ανθεστήρια, τα οποία υποδιαιρούνταν σε τρείς γιορτές ,τα Πιθοίγια ,τους Χοάς , και τους Χύτρους.[Φεβρουάριος-Μάρτιος].
Τέλος τα Εν Αστυ Διονύσια ή Μεγάλα Διονύσια, κατά τον μήνα Ελαφηβολιώνα, γιορτή παράλληλη και ισότιμη με την αρχαία γιορτή τα Μεγάλα Παναθήναια *15.
Από τις τέσσερεις αυτές γιορτές, τα Λήναια και τα Μεγάλα Διονύσια ήταν συνδεδεμένα με το αρχαίο Δράμα, όπου διεξάγωνταν και οι δραματικοί αγώνες.
Αρχικά οι γιορτές του Διονύσου ήταν παράνομες, νομιμοποιήθηκαν επί τυρρανίας.
Στα χρόνια του Πελοποννησιακού πολέμου, η παράδοση των γιορτών δεν σταμάτησε.
Αναμφισβήτητα το θέατρο, -αρχικά τουλάχιστον-, δεν αποτελούσε για τους πολίτες μια εμπειρία όμοια μ’ αυτή της σημερινής εποχής, αλλά μια δραστηριότητα άμεσα συνδεδεμένη με την θρησκευτική λατρεία, μια εμπειρία με την οποία οι πολίτες είχαν στενούς δεσμούς, γιατί από χρόνο σε χρόνο συμμετείχαν σ΄αυτή ,όλοι με τη σειρά τους.
*12 • ΚΑΝΟΝΑΡΧΟΣ. Εκείνος που στέκεται αντιμέτωπος με το χορό και εισαγάγει το τραγούδι.
*13 • ΣΑΤΥΡΙΚΟ ΔΡΑΜΑ. Εχει ευθυμη υπόθεση απ’ τις περιπέτειες του Διονύσου, με χορό Σατύρων.Ο Πρατίνας το τελειοποίησε δίνοντάς του έντεχνη μορφή.
*14 • ΜΗΝΕΣ Οι μήνες κατά την αρχαιότητα ήταν σεληνιακοί.
*15 • ΜΕΓΑΛΑ ΠΑΝΑΘΗΝΑΙΑ Η μεγαλύτερη γιορτή των αρχαίων Αθηναίων, αφιερωμένη στην προστάτιδα της πόλης θεά Αθηνά.Τα Μεγ.Παν.τελούνταν κάθε τέσσερα χρόνια, -τα Μικρά κάθε χρόνο-,λάμβαναν μέρος θυσίες, αγώνες μουσικοί, αθλητικοί, ιππικοί κ.α. καθώς και λαμπαδηδρομίες.
Οι χοροί και οι τελετές των πρωτόγονων λαών, είναι σίγουρα στοιχεία που τοποθετούνται στη βάση της γέννησης του δράματος, όμως εκδηλώσεις τέτοιου είδους εντοπίζονται σε πολλους λαούς, αλλά πουθενα δεν οδηγήθηκαν σε έργο δραματικής τέχνης όπως στην αρχαία Ελλάδα.
Ο Αριστοτέλης συνδέει την αρχή του διαλογικού στοιχείου με την εμφάνιση του κανονάρχου*12, αλλά και με το Σατυρικόν, που αποτελεί την προϊστορία του σατυρικού δράματος*13, ενώ άλλες πηγές αναφέρουν τον Αρίωνα, -ο οποίος έκανε μετατροπές στο οργιαστικό τραγούδι του Διονύσου, τον διθύραμβο-, ως «ευρετήν του τραγικού τρόπου».Το σατυρικό δράμα, αλλά και ο διθύραμβος βρίσκονται σε στενή σχέση με τη λατρεία του Διονύσου.
Αφιερωμένες στο θεό, γίνονταν στην Αθήνα, τέσσερεις γιορτές:
Τα Κατ’ Αγρούς Διονύσια [ή Μικρά Διονύσια], που λάμβαναν χώρα κατά τον μήνα *14 Ποσειδεώνα [Δεκέμβριος-Ιανουάριος].
Τα Λήναια, κατά τον μήνα Γαμηλιώνα [Ιανουάριος-Φεβρουάριος].
Τα Ανθεστήρια, τα οποία υποδιαιρούνταν σε τρείς γιορτές ,τα Πιθοίγια ,τους Χοάς , και τους Χύτρους.[Φεβρουάριος-Μάρτιος].
Τέλος τα Εν Αστυ Διονύσια ή Μεγάλα Διονύσια, κατά τον μήνα Ελαφηβολιώνα, γιορτή παράλληλη και ισότιμη με την αρχαία γιορτή τα Μεγάλα Παναθήναια *15.
Από τις τέσσερεις αυτές γιορτές, τα Λήναια και τα Μεγάλα Διονύσια ήταν συνδεδεμένα με το αρχαίο Δράμα, όπου διεξάγωνταν και οι δραματικοί αγώνες.
Αρχικά οι γιορτές του Διονύσου ήταν παράνομες, νομιμοποιήθηκαν επί τυρρανίας.
Στα χρόνια του Πελοποννησιακού πολέμου, η παράδοση των γιορτών δεν σταμάτησε.
Αναμφισβήτητα το θέατρο, -αρχικά τουλάχιστον-, δεν αποτελούσε για τους πολίτες μια εμπειρία όμοια μ’ αυτή της σημερινής εποχής, αλλά μια δραστηριότητα άμεσα συνδεδεμένη με την θρησκευτική λατρεία, μια εμπειρία με την οποία οι πολίτες είχαν στενούς δεσμούς, γιατί από χρόνο σε χρόνο συμμετείχαν σ΄αυτή ,όλοι με τη σειρά τους.
*12 • ΚΑΝΟΝΑΡΧΟΣ. Εκείνος που στέκεται αντιμέτωπος με το χορό και εισαγάγει το τραγούδι.
*13 • ΣΑΤΥΡΙΚΟ ΔΡΑΜΑ. Εχει ευθυμη υπόθεση απ’ τις περιπέτειες του Διονύσου, με χορό Σατύρων.Ο Πρατίνας το τελειοποίησε δίνοντάς του έντεχνη μορφή.
*14 • ΜΗΝΕΣ Οι μήνες κατά την αρχαιότητα ήταν σεληνιακοί.
*15 • ΜΕΓΑΛΑ ΠΑΝΑΘΗΝΑΙΑ Η μεγαλύτερη γιορτή των αρχαίων Αθηναίων, αφιερωμένη στην προστάτιδα της πόλης θεά Αθηνά.Τα Μεγ.Παν.τελούνταν κάθε τέσσερα χρόνια, -τα Μικρά κάθε χρόνο-,λάμβαναν μέρος θυσίες, αγώνες μουσικοί, αθλητικοί, ιππικοί κ.α. καθώς και λαμπαδηδρομίες.
5ος ΑΙΩΝΑΣ - Γ
Η κωμωδία των αρχαίων χρόνων χωρίζονταν ήδη από τους αλεξανδρινούς φιλολόγους σε τρεις περιόδους: την Αρχαία ,τη Μέση και τη Νέα κωμωδία.
Η Αρχαία κωμωδία θα πρέπει να περιελάμβανε έναν αριθμό τουλάχιστον 530 έργων, ενώ οι ποιητές ήταν πάνω από πενήντα.Ασχολούνταν με τη διακωμώδηση των δημοσίων πραγμάτων.
Ανάμεσα στους παλαιότερους συγγραφεις της Αρχαίας κωμωδίας, αναφέρεται ο Χιωνίδης, ο νικητής του πρώτου κρατικού διαγωνισμού κωμωδίας [487π.Χ.], ο Μάγνητας [εμφανίζεται με νίκη στα 473π.Χ.], και ο Εκφαντίδης.Η πληροφορία πως τα έργα του Χιωνίδη και του Μάγνητα δεν είχαν έκταση μεγαλύτερη από τριακόσιους στίχους, δίνει την εικόνα έργων χωρίς εννιαία δράση με μεγάλα χορικά κομμάτια και μεμονωμένες κωμικές σκηνές.
Ο Αριστοφάνης στην παράβαση των «Ιππέων» του, κάνει μια αναφορά στους αρχαίους ποιητές, θέλοντας να τονίσει την εφήμερη ακμή και αναγνώριση από το Αθηναϊκό κοινό.Εκεί αναφέρεται ο Κρατίνος, έναν από τους τρεις ποιητές του στίχου του Οράτιου *11, «Eupolis atque Cratinus Aristophansque poetae». Ο Κρατίνος είχε ως κύριο στόχο επίθεσης στα έργα του ,τον Περικλή ,και είναι πιθανόν εκείνος που επέκτεινε τις επιθέσεις στα θέματα του κράτους.
Ενας άλλος ποιητής που αναφέρει,χωρίς ιδιαίτερη εκτίμηση, στους «Ιππείς» του ο Αριστοφάνης, είναι ο Κράτητας. Μετά τον Κράτητα τοποθετείται ο Φερεκράτης, ο οποίος χρησιμοποίησε χαρακτήρες που επικράτησαν στις μεταγενέστερες Μέση και Νέα κωμωδία. Ο Έρμιππος, υπήρξε ιδιαίτερα καυστικός στις επιθέσεις του και λέγεται πως οι υποθέσεις των έργων του εξελίσσονταν σε πραγματικές δίκες.
Στο έργο του κωμικού ποιητή Πλάτωνα ,συναντούμε για πρώτη φορά, τίτλους με τα ονόματα των πολιτικών τους οποίους χτυπούσε.
Ο έντονα πολιτικός αγωνιστής Εύπολις, υπήρξε ο κυριότερος αντίπαλος του Αριστοφάνη,με τον οποίον ενώ αρχικά ήταν φίλοι, μια διαμάχη για αντιγραφή τους οδήγησε στην εχθρότητα.Για τον Εύπολη υπάρχουν αρκετές πληροφορίες, όμως κανένα από τα έργα του δεν έφθασε στα χέρια μας.
Ο μοναδικός εκπρόσωπος της Αρχαίας Κωμωδίας , έργα του οποίου σώζωνται ακέραια, είναι ο Αριστοφάνης.Από τα έντεκα σωζώμενα έργα του, τα εφτά αποτελούσαν μέρος ενός σχολικού εγχειρίδιου,με σχετικό υπομνηματισμό, και ο λόγος που επιλέχτηκαν, -και κατ’ αυτόν τον τρόπο διαφυλάχτηκαν- ,ήταν πως το κείμενό τους ανταποκρίνονταν στην καθαρή αττική διάλεκτο.Το έργο του χαρακτηρίζεται από τη διαχρονική σάτιρα, με αποτέλεσμα οι παραστάσεις των έργων του να τυγχάνουν εξαιρετικής επιτυχίας ακόμη και στις μέρες μας.
Συχνά σημειώθηκαν ενέργειες του κράτους να θέσει σε περιορισμό την ελευθερία της κωμωδίας.Στα 440π.Χ., βγήκε ψήφισμα που είχε ακριβώς αυτό το σκοπό,όπως επίσης και εκείνο του Συρρακόσιου στα 415π.Χ. που απαγόρευε τις προσωπικές επιθέσεις.Παρ’ όλα αυτά,τέτοιες απόπειρες δεν έφεραν κανένα αποτέλεσμα.
Στη σημερινή εποχή θα ήταν αδύνατο να σκηνοθετήσουμε την παράσταση ενός αρχαίου ελληνικού δράματος με ιστορική ακρίβεια κι αυτό γιατι από τα τρία στοιχεία που συνέθεταν μία αρχαία παράσταση έχει φτάσει στα χέρια μας μόνο το ένα ,το δραματικό κείμενο- «ο Λόγος».Τα άλλα δύο , «μουσική» και «όρχηση» , έχουν χαθεί οριστικά.
Η Αρχαία κωμωδία θα πρέπει να περιελάμβανε έναν αριθμό τουλάχιστον 530 έργων, ενώ οι ποιητές ήταν πάνω από πενήντα.Ασχολούνταν με τη διακωμώδηση των δημοσίων πραγμάτων.
Ανάμεσα στους παλαιότερους συγγραφεις της Αρχαίας κωμωδίας, αναφέρεται ο Χιωνίδης, ο νικητής του πρώτου κρατικού διαγωνισμού κωμωδίας [487π.Χ.], ο Μάγνητας [εμφανίζεται με νίκη στα 473π.Χ.], και ο Εκφαντίδης.Η πληροφορία πως τα έργα του Χιωνίδη και του Μάγνητα δεν είχαν έκταση μεγαλύτερη από τριακόσιους στίχους, δίνει την εικόνα έργων χωρίς εννιαία δράση με μεγάλα χορικά κομμάτια και μεμονωμένες κωμικές σκηνές.
Ο Αριστοφάνης στην παράβαση των «Ιππέων» του, κάνει μια αναφορά στους αρχαίους ποιητές, θέλοντας να τονίσει την εφήμερη ακμή και αναγνώριση από το Αθηναϊκό κοινό.Εκεί αναφέρεται ο Κρατίνος, έναν από τους τρεις ποιητές του στίχου του Οράτιου *11, «Eupolis atque Cratinus Aristophansque poetae». Ο Κρατίνος είχε ως κύριο στόχο επίθεσης στα έργα του ,τον Περικλή ,και είναι πιθανόν εκείνος που επέκτεινε τις επιθέσεις στα θέματα του κράτους.
Ενας άλλος ποιητής που αναφέρει,χωρίς ιδιαίτερη εκτίμηση, στους «Ιππείς» του ο Αριστοφάνης, είναι ο Κράτητας. Μετά τον Κράτητα τοποθετείται ο Φερεκράτης, ο οποίος χρησιμοποίησε χαρακτήρες που επικράτησαν στις μεταγενέστερες Μέση και Νέα κωμωδία. Ο Έρμιππος, υπήρξε ιδιαίτερα καυστικός στις επιθέσεις του και λέγεται πως οι υποθέσεις των έργων του εξελίσσονταν σε πραγματικές δίκες.
Στο έργο του κωμικού ποιητή Πλάτωνα ,συναντούμε για πρώτη φορά, τίτλους με τα ονόματα των πολιτικών τους οποίους χτυπούσε.
Ο έντονα πολιτικός αγωνιστής Εύπολις, υπήρξε ο κυριότερος αντίπαλος του Αριστοφάνη,με τον οποίον ενώ αρχικά ήταν φίλοι, μια διαμάχη για αντιγραφή τους οδήγησε στην εχθρότητα.Για τον Εύπολη υπάρχουν αρκετές πληροφορίες, όμως κανένα από τα έργα του δεν έφθασε στα χέρια μας.
Ο μοναδικός εκπρόσωπος της Αρχαίας Κωμωδίας , έργα του οποίου σώζωνται ακέραια, είναι ο Αριστοφάνης.Από τα έντεκα σωζώμενα έργα του, τα εφτά αποτελούσαν μέρος ενός σχολικού εγχειρίδιου,με σχετικό υπομνηματισμό, και ο λόγος που επιλέχτηκαν, -και κατ’ αυτόν τον τρόπο διαφυλάχτηκαν- ,ήταν πως το κείμενό τους ανταποκρίνονταν στην καθαρή αττική διάλεκτο.Το έργο του χαρακτηρίζεται από τη διαχρονική σάτιρα, με αποτέλεσμα οι παραστάσεις των έργων του να τυγχάνουν εξαιρετικής επιτυχίας ακόμη και στις μέρες μας.
Συχνά σημειώθηκαν ενέργειες του κράτους να θέσει σε περιορισμό την ελευθερία της κωμωδίας.Στα 440π.Χ., βγήκε ψήφισμα που είχε ακριβώς αυτό το σκοπό,όπως επίσης και εκείνο του Συρρακόσιου στα 415π.Χ. που απαγόρευε τις προσωπικές επιθέσεις.Παρ’ όλα αυτά,τέτοιες απόπειρες δεν έφεραν κανένα αποτέλεσμα.
Στη σημερινή εποχή θα ήταν αδύνατο να σκηνοθετήσουμε την παράσταση ενός αρχαίου ελληνικού δράματος με ιστορική ακρίβεια κι αυτό γιατι από τα τρία στοιχεία που συνέθεταν μία αρχαία παράσταση έχει φτάσει στα χέρια μας μόνο το ένα ,το δραματικό κείμενο- «ο Λόγος».Τα άλλα δύο , «μουσική» και «όρχηση» , έχουν χαθεί οριστικά.
5ος ΑΙΩΝΑΣ - Β
Κατά τον 5οπ.Χ.αιώνα, ζουν ,γράφουν και διαγωνίζονται στις μεγάλες γιορτές , πολλοί τραγικοί ποιητές, απ’ τους οποίους δεν σωθεί κανένα ολοκληρωμένο έργο, παρά μονάχα τίτλοι,και σε κάποιες περιπτώσεις στίχοι ή αποσπάσματα.Φυσικά η δραματουργική παραγωγή της εποχής θα πρέπει να ήταν εξαιρετικά πλούσια,αν αναλογιστεί κανείς τον αριθμό των έργων που απαιτούσαν οι δραματικοί αγώνες, ενώ ο πραγματικός αριθμός των έργων θα πρέπει να ήταν ακόμη μεγαλύτερος, αφού οι ποιητές που διαγωνίζονταν ,επιλέγονταν ανάμεσα σε πολλούς.
Τα ολοκληρωμένα δείγματα αρχαίας τραγωδίας που διαθέτουμε σήμερα, ανήκουν στους τρείς τραγικούς, Αισχύλο ,Σοφοκλή και Ευριπίδη, των οποίων η φήμη, είναι γεγονός , πως ήταν ήδη εξαπλωμένη,όσο ακόμη ζούσαν.
Ο Αισχύλος είναι ο αρχαιότερος τραγικός ποιητής του οποίου έργα έχουν διασωθεί κι έχουν φτάσει σήμερα ολοκληρωμένα στα χέρια μας, είναι εφτά στον αριθμό, ανάμεσά τους και η «Ορέστεια»,που αποτελεί το μοναδικό,σωζώμενο, δείγμα τραγικής τριλογίας Τα χαμένα του έργα ,υπολογίζονται πάνω από ογδόντα.
Ο ίδιος αριθμός έργων,εφτά, σώζωνται και από τον Σοφοκλή, νεώτερο του Αισχύλου, ο οποίος υπολογίζεται πως έγραψε ,περίπου εκατόν είκοσι έργα.Η δραματουργική του δράση εκτυλίσσεται στα χρόνια της αθηναϊκής ακμήςΣτα έργα του η πλοκή γίνεται πιο σύνθετη, με ιδιαίτερη έμφαση στη σκιαγράφηση των χαρακτήρων ,που γίνονται πιο ανάγλυφοι, όπως στην «Ηλέκτρα» και στην «Αντιγόνη».Αυξησε τα μέλη του χορού από δώδεκα σε δεκαπέντε και τον αριθμό των υποκριτών σε τρεις.
Μεγαλύτερος αριθμός έργων,διασώθηκε από το έργο του μεταγενέστερου Ευριπίδη, ανάγεται στα δεκαεννέα, από ένα σύνολο που πρέπει να έφτανε τα ογδόνταοχτώ έργα.Το έργο του περνά σε πιο ρεαλιστικά επίπεδα, ενώ προσεγγίζει και την εσωτερική ψυχολογική σύγκρουση του ατόμου ,όπως στη «Μήδεια» και τον «Ιππόλυτο».Από τον Ευριπίδη διαθέτουμε και το μοναδικό πλήρες σατυρικό δράμα «Κύκλωψ».
Τα ολοκληρωμένα δείγματα αρχαίας τραγωδίας που διαθέτουμε σήμερα, ανήκουν στους τρείς τραγικούς, Αισχύλο ,Σοφοκλή και Ευριπίδη, των οποίων η φήμη, είναι γεγονός , πως ήταν ήδη εξαπλωμένη,όσο ακόμη ζούσαν.
Ο Αισχύλος είναι ο αρχαιότερος τραγικός ποιητής του οποίου έργα έχουν διασωθεί κι έχουν φτάσει σήμερα ολοκληρωμένα στα χέρια μας, είναι εφτά στον αριθμό, ανάμεσά τους και η «Ορέστεια»,που αποτελεί το μοναδικό,σωζώμενο, δείγμα τραγικής τριλογίας Τα χαμένα του έργα ,υπολογίζονται πάνω από ογδόντα.
Ο ίδιος αριθμός έργων,εφτά, σώζωνται και από τον Σοφοκλή, νεώτερο του Αισχύλου, ο οποίος υπολογίζεται πως έγραψε ,περίπου εκατόν είκοσι έργα.Η δραματουργική του δράση εκτυλίσσεται στα χρόνια της αθηναϊκής ακμήςΣτα έργα του η πλοκή γίνεται πιο σύνθετη, με ιδιαίτερη έμφαση στη σκιαγράφηση των χαρακτήρων ,που γίνονται πιο ανάγλυφοι, όπως στην «Ηλέκτρα» και στην «Αντιγόνη».Αυξησε τα μέλη του χορού από δώδεκα σε δεκαπέντε και τον αριθμό των υποκριτών σε τρεις.
Μεγαλύτερος αριθμός έργων,διασώθηκε από το έργο του μεταγενέστερου Ευριπίδη, ανάγεται στα δεκαεννέα, από ένα σύνολο που πρέπει να έφτανε τα ογδόνταοχτώ έργα.Το έργο του περνά σε πιο ρεαλιστικά επίπεδα, ενώ προσεγγίζει και την εσωτερική ψυχολογική σύγκρουση του ατόμου ,όπως στη «Μήδεια» και τον «Ιππόλυτο».Από τον Ευριπίδη διαθέτουμε και το μοναδικό πλήρες σατυρικό δράμα «Κύκλωψ».
5ος ΑΙΩΝΑΣ - Α
Κατά τον 5ο π.Χ.αιώνα, η νεώτερη αρχαία ελληνική ιστορία, σημαδεύεται από δύο μακροχρόνιους πολέμους.Τον Περσικό και τον Πελοποννησιακό πόλεμο
Οι επεκτατικές βλέψεις της Περσίας,οδηγούν στην εκστρατεία με στόχο την σταδιακή κατάκτηση του Ελλάδικού χώρου, και στην έναρξη του Περσικού Πολέμου.
Το αποτέλεσμα αυτού του ιμπεριαλιστικού σχεδίου, που κόστισε τη ζωή πολλών Ελλήνων και Περσών νέων ανθρώπων, ήταν η νίκη των Ελλήνων και η εκδίωξη των Περσών από τον ελλαδικό χώρο, γεγονός εξαιρετικά σημαντικό για την εξέλιξη του πολίτισμού ολόκληρης της ανθρωπότητας.Στα χρόνια που θα ακολουθήσουν, θα αναπτυχθεί η λαμπρή Κλασσική εποχή της νεώτερης αρχαιοελληνικής ιστορίας, της οποίας τα πολιτισμικά επιτεύγματα θα αποτελέσουν τη βάση δημιουργίας και ανάπτυξης του υπολοίπου κόσμου.
Μετά το 478π.Χ., η Αθηναϊκή Συμμαχία, μετετρέπεται σταδιακά σε Αθηναϊκή ηγεμονία. Η Αθήνα ,ως το 431π.Χ. ακμάζει και εξελίσσεται σε οικονομική δύναμη, ενώ η ακμή της συνδέθηκε με τη διακυβέρνηση του Περικλή.
Το πολίτευμα ήταν δημοκρατικό, ενώ η διακυβέρνηση κατευθύνονταν από την Εκκλησία του Δήμου ,που αποτελούνταν από ελεύθερους πολίτες.Οι κάτοικοι της Αττικής χωρίζονταν σε Αθηναίους πολίτες *1, μέτοικους *2 και δούλους *3.
Κατά τον 5ο π.Χ. αιώνα λοιπόν, η Αθήνα μεταβάλεται σε μεγάλο οικονομικό κέντρο.
Παράλληλα όμως εξελίχθηκε ως το πνευματικό κέντρο του ελληνικού κόσμου.Η εκπαίδευση-προνόμιο μονάχα των ανδρών-, αν και ήταν ιδιωτική, θεωρούνταν τόσο σημαντική που και οι πιο φτωχοί έκαναν το παν για να μορφώσουν τα παιδιά τους.Διδάσκονταν γραφή, ανάγνωση, αριθμητική, και στη συνέχεια τα έργα των μεγάλων ποιητών[κυρίως του Ομήρου].Διδάσκονταν ακόμη μουσική και γυμναστική.Η ρητορική τέχνη διδάσκονταν από τους σοφιστές *4, και ήταν ένα επίπεδο μόρφωσης που μπορούσαν να το παρέχουν στα παιδιά τους μόνο οι πλούσιοι.
Η Λυρική ποίηση συνεχίζει να καλλιεργείται, με σημαντικούς εκπροσώπους ,όπως ο Πίνδαρος, παράλληλα εμφανίζονται οι πρώτοι ιστορικοί συγγραφείς,όπως ο Ηρόδοτος *5 και ο Θουκυδίδης *6, η φιλοσοφία θέτει ως επίκεντρο της σκέψης της τον άνθρωπο,[στα χρόνια αυτά ζει και διδάσκει ο Σωκράτης *7], ενώ εντοπίζεται για πρώτη φορά πλούσια δραματουργική παραγωγή, που ως επί το πλείστον προοριζόταν για να καλύψει τις ανάγκες των δραματικών αγώνων.
Τα δύο,-χαμένα σήμερα-, βιβλία του Αριστοτέλη*8, «Διδασκαλίαι»*9 και «Νίκαι»*10, αποτελούν την πρώτη ολοκληρωμένη συλλογή και καταγραφή του υλικού των παραστάσεων της κλασσικής εποχής, έργα πάνω στα οποία βασίστηκαν και οι δημόσιες λίθινες επιγραφές.
*1 • ΑΘΗΝΑΙΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ Μέχρι το 451π.Χ. όσοι είχαν πατέρα Αθηναίο, και μετά το 451, οσοί είχαν Αθηναίους γονείς.
*2 • ΜΕΤΟΙΚΟΙ Οσοι ελεύθεροι Ελληνες ή ξένοι ήταν εγκατεστημένοι στην Αττική,δεν είχαν πολιτικά δικαιώματα,στρατεύονταν υποχρεωτικά,και πλήρωναν ετήσιο φόρο το μετοίκιο
*3 • ΔΟΥΛΟΙ η φτηνή τους εργασία στήριζε την οικονομία του κράτους, δεν είχαν κανένα δικαίωμα, άνηκαν στον κύριό τους,και χρησιμοποιούνταν απ’ αυτόν σε κάθε είδους εργασία ,αλλά και από το κράτος.
*4 • ΣΟΦΙΣΤΕΣ Σοφοί που έρχονταν στην Αθήνα για να διδάξουν [κυρίως] τη ρητορική τέχνη.
*5 • ΗΡΟΔΟΤΟΣ Αρχαίος Λογογράφος-ιστορικός, από την δωρική πόλη της Μ.Ασίας, Αλικαρνασσό, γεννημένος πρίν από το 480π.Χ.Ο Κικέρωνας τον ονόμασε ,«πατέρα της ιστορίας».
*6 • ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ Ιστορικός του 5ουπ.Χ. αιώνα, με καταγωγή από τη Θράκη, σύγχρονος του Ηρόδοτου,αλλά νεώτερός του.
*7 • ΣΩΚΡΑΤΗΣ Φιλόσοφος του 5ουπ.Χ.αιώνα, [470π.Χ.].Δεν άφησε γραπτό έργο, οι πληροφορίες αντλούνται από τους μαθητές του Πλάτωνα και Ξενοφών.
*8 • ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ , γεννήθηκε στα Σταγειρα της Χαλκίδας στα 384π.Χ.Ανάμεσα στα έργα του η «Ποιητική» ,έργο που δεν σώθηκε ολόκληρο, από τα τρία βιβλία σώθηκε εκείνο όπου εξετάζεται η τραγωδία και το έπος.Η ανάλυσή του ξεκινά με τον γνωστό ορισμό της τραγωδίας « εστιν ουν τραγωδια μίμησις πράξης σπουδαίας και τελείας μέγεθος εχούσης, ηδυσμένω λόγω χωρίς εκάστω των ειδών εν τοις μορίοις, δρώντων και ού δι’ απαγγελίας , δι’ ελέου και φόβου περαίνουσα την των τοιούτων παθημάτων κάθαρσιν»
*9 • ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΕΣ στο σύγγραμμα αυτό ο Αριστοτέλης έχει συγκεντρώσει το υλικό των κρατικών αρχείων,το σχετικό με τους δραματικούς αγώνες.Στοιχεία αυτών των σημειώσεων, αναφέρονται σε μια επιγραφή του 3π.Χ.αιώνα,που ανακαλύφθηκε νότια της Ακροπόλεως.Στην επιγραφή αυτή, σε μια σειρά από ονόματα και χρονολογίες που ξεκινούν από τους Περσικούς πολέμους, αναφέρει τις τργωδίες και τις κωμωδίες που ανεβάστηκαν στα Διονύσια και τα Λήναια, τα ονόματα, του επώνυμου άρχοντα, των ποιητών, των πρωταγωνιστών και των δραμάτων που ανεβάστηκαν.
*10 • ΝΙΚΕΣ [ΔΙΟΝΥΣΙΑΚΑΙ ΚΑΙ ΛΗΝΑΪΚΑΙ] Το έργο αυτό είχε ως αντικείμενο τις δραματικές νίκες.Δεν έχει σωθεί κανένα απόσπασμα
Οι επεκτατικές βλέψεις της Περσίας,οδηγούν στην εκστρατεία με στόχο την σταδιακή κατάκτηση του Ελλάδικού χώρου, και στην έναρξη του Περσικού Πολέμου.
Το αποτέλεσμα αυτού του ιμπεριαλιστικού σχεδίου, που κόστισε τη ζωή πολλών Ελλήνων και Περσών νέων ανθρώπων, ήταν η νίκη των Ελλήνων και η εκδίωξη των Περσών από τον ελλαδικό χώρο, γεγονός εξαιρετικά σημαντικό για την εξέλιξη του πολίτισμού ολόκληρης της ανθρωπότητας.Στα χρόνια που θα ακολουθήσουν, θα αναπτυχθεί η λαμπρή Κλασσική εποχή της νεώτερης αρχαιοελληνικής ιστορίας, της οποίας τα πολιτισμικά επιτεύγματα θα αποτελέσουν τη βάση δημιουργίας και ανάπτυξης του υπολοίπου κόσμου.
Μετά το 478π.Χ., η Αθηναϊκή Συμμαχία, μετετρέπεται σταδιακά σε Αθηναϊκή ηγεμονία. Η Αθήνα ,ως το 431π.Χ. ακμάζει και εξελίσσεται σε οικονομική δύναμη, ενώ η ακμή της συνδέθηκε με τη διακυβέρνηση του Περικλή.
Το πολίτευμα ήταν δημοκρατικό, ενώ η διακυβέρνηση κατευθύνονταν από την Εκκλησία του Δήμου ,που αποτελούνταν από ελεύθερους πολίτες.Οι κάτοικοι της Αττικής χωρίζονταν σε Αθηναίους πολίτες *1, μέτοικους *2 και δούλους *3.
Κατά τον 5ο π.Χ. αιώνα λοιπόν, η Αθήνα μεταβάλεται σε μεγάλο οικονομικό κέντρο.
Παράλληλα όμως εξελίχθηκε ως το πνευματικό κέντρο του ελληνικού κόσμου.Η εκπαίδευση-προνόμιο μονάχα των ανδρών-, αν και ήταν ιδιωτική, θεωρούνταν τόσο σημαντική που και οι πιο φτωχοί έκαναν το παν για να μορφώσουν τα παιδιά τους.Διδάσκονταν γραφή, ανάγνωση, αριθμητική, και στη συνέχεια τα έργα των μεγάλων ποιητών[κυρίως του Ομήρου].Διδάσκονταν ακόμη μουσική και γυμναστική.Η ρητορική τέχνη διδάσκονταν από τους σοφιστές *4, και ήταν ένα επίπεδο μόρφωσης που μπορούσαν να το παρέχουν στα παιδιά τους μόνο οι πλούσιοι.
Η Λυρική ποίηση συνεχίζει να καλλιεργείται, με σημαντικούς εκπροσώπους ,όπως ο Πίνδαρος, παράλληλα εμφανίζονται οι πρώτοι ιστορικοί συγγραφείς,όπως ο Ηρόδοτος *5 και ο Θουκυδίδης *6, η φιλοσοφία θέτει ως επίκεντρο της σκέψης της τον άνθρωπο,[στα χρόνια αυτά ζει και διδάσκει ο Σωκράτης *7], ενώ εντοπίζεται για πρώτη φορά πλούσια δραματουργική παραγωγή, που ως επί το πλείστον προοριζόταν για να καλύψει τις ανάγκες των δραματικών αγώνων.
Τα δύο,-χαμένα σήμερα-, βιβλία του Αριστοτέλη*8, «Διδασκαλίαι»*9 και «Νίκαι»*10, αποτελούν την πρώτη ολοκληρωμένη συλλογή και καταγραφή του υλικού των παραστάσεων της κλασσικής εποχής, έργα πάνω στα οποία βασίστηκαν και οι δημόσιες λίθινες επιγραφές.
*1 • ΑΘΗΝΑΙΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ Μέχρι το 451π.Χ. όσοι είχαν πατέρα Αθηναίο, και μετά το 451, οσοί είχαν Αθηναίους γονείς.
*2 • ΜΕΤΟΙΚΟΙ Οσοι ελεύθεροι Ελληνες ή ξένοι ήταν εγκατεστημένοι στην Αττική,δεν είχαν πολιτικά δικαιώματα,στρατεύονταν υποχρεωτικά,και πλήρωναν ετήσιο φόρο το μετοίκιο
*3 • ΔΟΥΛΟΙ η φτηνή τους εργασία στήριζε την οικονομία του κράτους, δεν είχαν κανένα δικαίωμα, άνηκαν στον κύριό τους,και χρησιμοποιούνταν απ’ αυτόν σε κάθε είδους εργασία ,αλλά και από το κράτος.
*4 • ΣΟΦΙΣΤΕΣ Σοφοί που έρχονταν στην Αθήνα για να διδάξουν [κυρίως] τη ρητορική τέχνη.
*5 • ΗΡΟΔΟΤΟΣ Αρχαίος Λογογράφος-ιστορικός, από την δωρική πόλη της Μ.Ασίας, Αλικαρνασσό, γεννημένος πρίν από το 480π.Χ.Ο Κικέρωνας τον ονόμασε ,«πατέρα της ιστορίας».
*6 • ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ Ιστορικός του 5ουπ.Χ. αιώνα, με καταγωγή από τη Θράκη, σύγχρονος του Ηρόδοτου,αλλά νεώτερός του.
*7 • ΣΩΚΡΑΤΗΣ Φιλόσοφος του 5ουπ.Χ.αιώνα, [470π.Χ.].Δεν άφησε γραπτό έργο, οι πληροφορίες αντλούνται από τους μαθητές του Πλάτωνα και Ξενοφών.
*8 • ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ , γεννήθηκε στα Σταγειρα της Χαλκίδας στα 384π.Χ.Ανάμεσα στα έργα του η «Ποιητική» ,έργο που δεν σώθηκε ολόκληρο, από τα τρία βιβλία σώθηκε εκείνο όπου εξετάζεται η τραγωδία και το έπος.Η ανάλυσή του ξεκινά με τον γνωστό ορισμό της τραγωδίας « εστιν ουν τραγωδια μίμησις πράξης σπουδαίας και τελείας μέγεθος εχούσης, ηδυσμένω λόγω χωρίς εκάστω των ειδών εν τοις μορίοις, δρώντων και ού δι’ απαγγελίας , δι’ ελέου και φόβου περαίνουσα την των τοιούτων παθημάτων κάθαρσιν»
*9 • ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΕΣ στο σύγγραμμα αυτό ο Αριστοτέλης έχει συγκεντρώσει το υλικό των κρατικών αρχείων,το σχετικό με τους δραματικούς αγώνες.Στοιχεία αυτών των σημειώσεων, αναφέρονται σε μια επιγραφή του 3π.Χ.αιώνα,που ανακαλύφθηκε νότια της Ακροπόλεως.Στην επιγραφή αυτή, σε μια σειρά από ονόματα και χρονολογίες που ξεκινούν από τους Περσικούς πολέμους, αναφέρει τις τργωδίες και τις κωμωδίες που ανεβάστηκαν στα Διονύσια και τα Λήναια, τα ονόματα, του επώνυμου άρχοντα, των ποιητών, των πρωταγωνιστών και των δραμάτων που ανεβάστηκαν.
*10 • ΝΙΚΕΣ [ΔΙΟΝΥΣΙΑΚΑΙ ΚΑΙ ΛΗΝΑΪΚΑΙ] Το έργο αυτό είχε ως αντικείμενο τις δραματικές νίκες.Δεν έχει σωθεί κανένα απόσπασμα
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)